You are here

NOVO: "DOKSAT - NEIMAR BAROKNOG BEOGRADA"

Za ljubitelje istorije Beograda stigla je prava poslastica u izdanju “Prosvete” - knjiga “Doksat – neimar baroknog Beograda” autora Željka Vuka, koja donosi kompletnu priču o Beogradu pre 300 godina i Nikoli Doksatu de Morezu, komandantu Lorenskih oklopnika i vojnom inženjeru, graditelju Beograda s početka 18. veka. General i inženjer baron Nikola Doksat de Moreze je čovek koji je osmislio i sproveo rekonstrukciju beogradskih utvrđenja u skladu sa savremenim principima ratne tehnike, zasnovanim na fortifikacijskim propisima barokne epohe – Vobanovim sistemom. Pored toga, njegov plan je postavio osnovu za dalji razvoj nove nemačke i već postojeće srpske zajednice Beograda.

Njegova tragična smrt golicala je radoznalost savremenika – Doksatova prva biografija je nastala 1757. na osnovu novinskih izveštaja, usmenih obaveštenja i nepouzdanih genealogija. Ovo interesovanje se nije smanjivalo u potonjim vekovima, jer su brojni istoričari i publicisti nastojali da odgonetnu prave razloge njegovog nesrećnog kraja. U brojnim delima se razmatralo da li je u pitanju bio sticaj nesrećnih okolnosti, ili je Doksat stradao kao žrtva spletki i potrebe Dvorskog ratnog saveta da nađe krivca za neuspehe u ratu protiv Osmanlija 1736–1739. Svakako, smatralo se da su zbog njegovog tragičnog kraja, zasluge i vredne i važne pojedinosti iz njegove službe pale u drugi plan, ili da su čak zaboravljene.

U knjizi, obima 160 strana, autor Željko Vuk po prvi put kod nas objavljuje neke manje poznate podatke iz Doksatove prepiske s rodbinom i prijateljima, preuzete iz švajcarskih arhiva i prevedene sa francuskog. Deo ovih dokumenata poslužili su kao ilustracije u knjizi, a kao posebno štampan prilog izdanju je mapa (70 x 50 cm) sa legendom na nemačkom, za koju je poslužio plan Beograda koji je predat na usvajanje Dvorskom ratnom savetu.

Priča o švajcarskom plemiću uporedo prati izgradnju tvrđave i baroknog Beograda na tlu današnjeg Dorćola i varoši, kao i prilike pod kojima građanstvo u novim okolnostima pod habzburškom krunom traži svoje mesto pod suncem. Poslednji dani života švajcarskog plemića opisani su u poslednjoj glavi knjige u obliku novele.

“Knjiga Željka Vuka „Doksat: neimar baroknog Beograda” predstavlja dragocenu sintezu istorije Beograda 1718–1739. i njene prepletenosti sa ličnošću Nikole Doksata de Moreza, utemeljenu na neobjavljenim izvorima švajcarske provenijencije i pismima nastalih iz Doksatovog pera. Autor se odlučio za neuobičajen ugao prilaska materiji, u kome je kombinovao istoriografski pristup sa romanesknim. Na taj način je čitaocu približio tematiku i učinio opisane događaje i ličnosti živopisnijim, zadržavši pritom ozbiljnost koju zahteva pisanje istorijskog dela. U tom svetlu je završno poglavlje „Poslednja noć gospodina barona“ posebno intrigantno, jer je napisano u formi novele. Ono na uspešan način rekonstruiše atmosferu koja je vladala u Beogradu u vreme koje je prethodilo Doksatovom pogubljenju, pritom nastojeći da pronikne u misaone procese ondašnjih ljudi, koji su i sami pokušavali da odgonetnu razloge zbog kojih će Doksat biti izveden na gubilište. Zbog svega navedenog, delo „Doksat: neimar baroknog Beograda” predstavlja vredan doprinos ovoj epohi srpske, ali i evropske istorije”, napisao je u svojoj recenziji dr Vladimir Abramović.

Knjigu možete kupiti u našoj knjižari "Geca Kon" u Knez Mihailovoj 12 u Beogradu ili poručiti preko naše internet knjižare.